ESCURIAL

Escurial


autor:   Michel de Ghelderode
tłumaczenie:   Zbigniew Stolarek
scenografia:   Krzysztof Skain May
muzyka:   Paweł Ptaszkiewicz
reżyseria i wykonanie:   Zuza Gaińska

      Trójkąt miłosny niejednokrotnie bywa inspiracją i punktem wyjścia opowieści o namiętności i miłości. Tym razem historia dotyczy króla, królowej i błazna. Rozmowę króla z błaznem relacjonuje widzom królowa i animowane przez nią lalki.
Król wie o miłości błazna do królowej i ich romansie i dlatego chce, a raczej musi, otruć królową. Mowa o czasach Inkwizycji, w Hiszpanii, gdzie zdradę małżeńską karano śmiercią jako zamach stanu. A w życiu władcy nie ma miejsca na miłość. Wszystko jest polityką a romans królowej z błaznem ośmiesza go w dwójnasób – jako króla i jako mężczyznę. Królowa wie, że jej dni są policzone ale nie boi się, jedynie zastanawia nad zmianami w rolach mężczyzn istotnych w jej życiu bo nie wie już, kto jest królem a kto błaznem. Czy ten, który zarabia na chleb śmiesznością ale nie boi się uczuć, czy ten który tłumi uczucia bo się boi być śmiesznym?

Przypominający osiemnastowieczną powieść gotycką „Escurial” wyszedł spod pióra awangardowego Belga Michela de Ghelderode’a w latach dwudziestych zeszłego stulecia. Piszący po francusku dramaturg epatując makabrą, czarnym humorem, groteskową fantastyką i absurdem oraz wypełniając swój świat manekinami, szkieletami, symbolami religijnymi i okultystycznymi odmienił współczesne mu oblicze teatru lalek.
      Pierwsza wersja spektaklu powstała jako etiuda egzaminacyjna na studiach (Akademia Teatralna Wydział Sztuki Lalkarskiej w Białymstoku) pod opieką artystyczną prof. Barbary Muszyńskiej. W takiej formie spektakl pokazywany był między innymi na Międzynarodowym Festiwalu Szkół Lalkarskich w Nitrze (Słowacja). Później zawiązała się w współpraca a spektakl z etiudy studenckiej przerodził się w pełnoprawne dzieło sceniczne, wzbogacone o scenografię i muzykę pisaną specjalnie do spektaklu, które jest rozwinięciem pierwszej jego wersji, głębszą analizą. „(…)Tym razem mam czas i przestrzeń, żeby zderzyć się z dziełem Ghelderodego w całości…(…)” Zuza Gaińska o spektaklu.

 

      Michel de Ghelderode (ur. 3 kwietnia 1898 w Elsene, zm. 1 kwietnia 1962 w Schaarbeek) – belgijski dramaturg, pisarz i poeta; zaliczany do czołówki twórców awangardowych XX wieku; dramaturg epatujący w swojej twórczości okrucieństwem, czarnym humorem, groteskową fantastyką, absurdem oraz makabrą; pisał w języku francuskim; autor ponad sześćdziesięciu utworów teatralnych, licznych opowiadań, wierszy i artykułów oraz ponad dwudziestu tysięcy listów. Inspiracją dla jego twórczości było malarstwo Pietera Brueghela i Hieronima Boscha, jak też Commedia dell'arte oraz teatr marionetek. Przedstawia absurdalność losu człowieka poprzez doświadczanie sytuacji granicznych. Częste wątki w jego twórczości to narodziny, cierpienie, religijna ekstaza i śmierć.

 

Spektakl powstał dzięki dofinansowaniu przez m.st. Warszawa